Dwangtoepassing en vrijheidsbeperking

De Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd (IGJ) houdt extra toezicht op dwangtoepassingen en vrijheidsbeperkingen in de ggz. Hier vindt u terug hoe we dit doen.

Toetsen uitvoering Wet Bopz

In 2020 blijft de Wet Bopz nog van toepassing wanneer een rechterlijke machtiging nog niet is omgezet naar een zorgmachtiging. De betreffende patiënten kunnen dan ook nog volgens de regels van de Wet Bopz onder dwang behandeld worden. De inspectie kan zo’n dwangbehandeling toetsen met:

Terugdringen van separeren

De Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd (inspectie) houdt al vele jaren intensief toezicht op het terugdringen van separeren in de geestelijke gezondheidszorg (ggz). En ggz-instellingen spannen zich al jaren in om minder te separeren. Want separatie is voor psychiatrische patiënten zeer ingrijpend en kan blijvend schadelijke psychische gevolgen hebben. Vanaf 2016 is de inspectie ook toezicht gaan houden op het terugdringen van afzonderen en van het insluiten in een extra beveiligde kamer (EBK) in de ggz.

Gedurende een meerjarig traject heeft de inspectie getoetst of in de ggz in Nederland genoeg gebeurde om de toepassing van separaties en afzonderingen terug te dringen. De inspectie startte dit toezichttraject in 2016 en rondde het in 2019 af. Hierbij is gekeken of het beleid om separaties, insluitingen in een EBK en afzonderingen terug te dringen voldoende werd uitgevoerd.

Verdere stappen in het terugdringen van separatie en afzondering zijn nodig. Het toetsingskader terugdringen separeren en afzonderen 2016 blijft nog van kracht totdat er een bruikbare veldnorm is voor insluiting en fixatie.

In dat verband verwacht de inspectie dat het veld met de actualisatie van de Generieke module Dwang en Drang extra handreikingen krijgt.

Wat is dwang in de ggz?

Als iemand een psychiatrische ziekte heeft, kan het voorkomen dat de rechter (of burgemeester in een spoedeisende situatie) besluit dat een gedwongen opname of gedwongen zorg nodig is. Dit kan alleen wanneer iemand door zijn gedrag als gevolg van die psychiatrische ziekte een ernstig nadeel vormt voor zichzelf of voor anderen. En wanneer een andere oplossing dan gedwongen zorg op dat moment niet mogelijk is. De procedure hiervoor en de rechten die iemand met een psychiatrische ziekte hierbij heeft, zijn vastgelegd in de Wet verplichte ggz (Wvggz).

Meer informatie over de Wvggz staat ook op www.dwangindezorg.nl.