De huisarts is het eerste aanspreekpunt voor iedereen met vragen of problemen rondom gezondheid en ziekte. Huisartsenpraktijken hebben hierdoor een centrale rol in de eerstelijnszorg. De Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd (IGJ) ziet toe op de kwaliteit van de geleverde zorg bij dagpraktijken en huisartsenspoedposten voor spoedeisende vragen van patiënten. Ook houden we toezicht op individuele zorgverleners.
Hoe houdt de IGJ toezicht?
Signalen en meldingen
Om te zorgen voor goede en veilige zorg voor iedereen, is de inspectie afhankelijk van signalen en meldingen. De inspectie onderzoekt meldingen over een calamiteit en andere verplichte meldingen door zorgprofessionals. Voorbeelden zijn meldingen van geweld in de zorgrelatie, of van ontslag wegens disfunctioneren.
Daarnaast ontvangt de IGJ signalen. Bijvoorbeeld van patiënten, hun naasten, familie van een overledene, of andere betrokkenen. Bij veel of ernstige signalen over een zorgaanbieder kunnen wij besluiten om onderzoek te doen.
We kijken ook op basis van mogelijke risico’s of huisartsenpraktijken goede zorg leveren. Denk hierbij bijvoorbeeld aan extra aandacht voor medicatieveiligheid, of een onderzoek naar de bereikbaarheid van huisartsen.
Bent u ontevreden over geleverde zorg? Het Landelijk Meldpunt Zorg is onderdeel van de IGJ en kan u verder helpen bij vragen of klachten. Ook vindt u bij het meldpunt meer informatie. Bijvoorbeeld over de mogelijkheden die u heeft bij het indienen van een klacht. Maar ook informatie over uw rechten als patiënt en andere organisaties die u verder kunnen helpen. Uw signaal helpt de inspectie toezicht te houden.
Voor de inspectie zijn meldingen over gebeurtenissen waarbij iets verkeerd ging in de zorg een belangrijke bron van informatie. Zulke meldingen van calamiteiten zijn voor huisartsenpraktijken een hulpmiddel om te leren van wat er mis is gegaan, om zo de kans te verkleinen dat het nog een keer gebeurt. Ga voor informatie over melden en een overzicht van alle soorten meldingen naar Melden en aanvragen voor professionals.
Aanvulling voor huisartsenspoedposten
De IGJ vraagt huisartsenspoedposten (HAP's) om het 'Format voor huisartsenspoedposten voor een calamiteitenrapportage' te gebruiken. We ontwikkelden dit format samen met de huisartsenspoedposten. U vindt het format als aparte download bij het Toetsingskader calamiteitenrapportages huisartsenspoedposten dat wij gebruiken om de onderzoeksrapportage van een calamiteitenmelding te beoordelen.
Wetten en veldnormen
Bij ons toezicht gebruiken we wetten, kaders en beroepsnormen. We kijken bijvoorbeeld of zorgaanbieders en -bestuurders professioneel te werk gaan. En of ze hun best blijven doen om de zorg verder te verbeteren. Het uitgangspunt van ons toezicht is gezond vertrouwen. Wij gaan ervan uit dat de zorgaanbieder gemotiveerd is om veilige en goede zorg te leveren.
De belangrijkste wetten voor huisartsen(praktijken) zijn:
- Wet kwaliteit, klachten en geschillen zorg (Meer informatie over Wkkgz op rijksoverheid.nl)
- Wet op de beroepen in de individuele gezondheidszorg (Meer informatie over Wet- en regelgeving BIG Register)
- Wet op de geneeskundige behandelingsovereenkomst (Meer informatie over WGBO op rijksoverheid.nl)
- Geneesmiddelenwet (Meer informatie over Goed en veilig medicijnen gebruiken)
- Wet aanvullende bepalingen verwerking persoonsgegevens in de zorg (Wabpvz) (Meer informatie over Elektronische verwerking van medische gegevens)
- Wet afbreking zwangerschap (Wafz) (Lees verder bij Melden voorschrijven abortusmedicatie)
In de wetten staat niet precies wat goede zorg is. De beroepsgroep moet dit verder invullen met kaders en beroepsnormen. Om die reden schreven onder andere de Landelijke Huisartsen Vereniging (LHV) en het Nederlands Huisartsen Genootschap (NHG) kernwaarden, kerntaken, richtlijnen en standaarden. Daarnaast zijn er richtlijnen en adviezen van artsenfederatie KNMG. En zijn er normen rondom informatiebeveiliging, zoals NEN 7510. Ook bestaan er wetgeving en kaders op het gebied van goed bestuur, professionele bedrijfsvoering en transparante verantwoording.
Extra aandacht voor samenwerking
Als huisartsen en praktijken goede zorg willen verlenen, is het belangrijk dat ze goed samenwerken en zorg afstemmen met andere zorgaanbieders. Ze zijn daarom aangesloten bij lokale en regionale samenwerkingsverbanden, zoals huisartsengroepen (hagro), Regionale Huisartsen Organisaties (RHO) en huisartsendienstenstructuren (HDS). We houden ook toezicht op deze samenwerkingsverbanden.