Melden incidenten verpleeghuizen

Verpleeghuizen moeten intern een systeem hebben om veilig incidenten te kunnen melden. Ook moeten zij incidenten goed onderzoeken om de onderliggende oorzaken vast te stellen. Zo kunnen ze maatregelen nemen die passen bij de situatie om deze oorzaken aan te pakken. Hiermee maken ze de zorg steeds veiliger. Verpleeghuizen zijn verplicht om ernstige incidenten te melden bij de Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd (IGJ).

Voor de inspectie zijn meldingen een belangrijke bron voor het toezicht. Meldingen kunnen een signaal zijn dat er een risico is op onveilige zorg. Maar meldingen zijn ook belangrijk als hulpmiddel voor zorgverleners om te kunnen leren. Hiermee verkleint de kans op herhaling.

Verplicht melden

Welke gebeurtenissen u moet melden staat in de Wet kwaliteit, klachten en geschillen zorg (Wkkgz):

Een calamiteit (dit moet binnen drie werkdagen)

We spreken van een calamiteit als een cliënt ernstige schade heeft opgelopen. Of als de cliënt is overleden omdat er iets niet goed is gegaan in de zorgverlening.

Bijvoorbeeld: verzorgenden hebben de valpreventie niet goed uitgevoerd. Vervolgens valt de cliënt en breekt zijn heup. Of een cliënt heeft verkeerde medicatie gekregen met ernstige bijwerkingen tot gevolg. 

Zorgaanbieders hebben 6 weken de tijd om vast te stellen of ze een incident verplicht moeten melden. Is de conclusie dat het om een meldingsplichtig incident gaat, dan moeten ze dit binnen 3 dagen melden.

Geweld in de zorgrelatie

Er is sprake van geweld in de zorgrelatie als bijvoorbeeld een zorgverlener geweld gebruikt tegen een cliënt of bij seksueel misbruik. Voor geweld tussen cliënten gelden aanvullende beleidsregels.

Verder moet u alle vormen van mishandeling en dwang melden die strafbaar zijn. Het maakt niet uit waar het geweld tussen deze personen is gebeurd. Wat precies strafbaar is staat in artikel 300 en 284 in het Wetboek van Strafrecht.

Ontslag bij disfunctioneren

Als u een zorgverlener ontslaat, bijvoorbeeld omdat hij voor onveilige situaties voor cliënten zorgde, dan is er sprake van ontslag bij disfunctioneren. Of als hij misschien strafbare feiten heeft gepleegd.

  • Lees meer over melden ontslag bij disfunctioneren.

Combinatie van meldingen

Een incident kan bestaan uit meerdere verplichte meldingen. Bijvoorbeeld een calamiteit in combinatie met geweld in de zorgrelatie of ontslag wegens disfunctioneren. In zo’n geval moet u deze incidenten apart melden en onderzoeken.

Incident in de zorgketen

Bij een calamiteit kunnen meerdere zorgaanbieders betrokken zijn. De gebeurtenis vond plaats in een zorgketen. Bijvoorbeeld een woon-zorgcentrum, een huisarts, een huisartsenpost, de ambulance en een ziekenhuis. In zo’n situatie moet u het incident samen met uw ketenpartners onderzoeken. En verbetermaatregelen invoeren voor de hele keten.

Onderzoek van de melding

In de meeste situaties vragen wij u de melding zelf te onderzoeken. In het rapport van dit onderzoek moet u uitleggen welke maatregelen u neemt om herhaling van zo’n ernstige gebeurtenis te voorkomen. Het moet duidelijk zijn dat de verbeteringen blijvend zijn, en niet tijdelijk. 

Gaat het om een melding waarbij de cliënt overleed? Dan moet u een externe onafhankelijke voorzitter het onderzoek laten leiden. De inspectie neemt contact op met de familie of nabestaanden nadat ze de melding heeft ontvangen. Hebben zij twijfels over het onderzoek naar de calamiteit? Dan kan de inspectie er over nadenken of ze zelf het onderzoek gaat doen.

Ook doen we zelf onderzoek:

  • Als er direct gevaar dreigt voor de veiligheid van cliënten.
  • Als u zich niet houdt aan de wettelijke regels voor het omgaan met klachten.
  • Als u vaker een melding niet goed heeft onderzocht.

De inspectie onderzoekt de feiten door met direct betrokkenen te spreken. 

Een klacht over de zorg

Klachten van burgers zijn ook een belangrijk signaal over de kwaliteit van zorg voor de inspectie. De inspectie krijgt deze klachten binnen via het Landelijk Meldpunt Zorg. De inspectie behandelt zelf geen klachten over de zorg. Maar in bepaalde gevallen kan de inspectie wel een klacht als melding behandelen. 

Anoniem melden

Hebt u belangrijke informatie voor de inspectie, maar wilt u anoniem blijven?