Testen in eigen huis

Coronatesten zijn er in steeds meer verschijningsvormen. Er komen varianten waarvoor mensen de deur niet meer uit hoeven en soms ook de monstername bij zichzelf doen. Dat kan in eigen huis en bijvoorbeeld ook op de werkvloer.

Het is belangrijk goed te weten wat de verschillende verschijningsvormen zijn. In alle verschijningsvormen moet de test een CE-markering hebben. Niet alle varianten worden in de praktijk al toegepast, maar het is wel de verwachting dat dat op termijn zal gebeuren.

Algemeen

Het is goed dat er meer mogelijkheden komen voor het testen op het coronavirus dan alleen in teststraten. Hierdoor kan iedereen sneller en makkelijker testen. En om de pandemie in te dammen is het belangrijk om zoveel mogelijk te testen. Dat vraagt ook om testen waarvoor mensen niet of nauwelijks de deur uit hoeven en die zorgen dat er minder mogelijk besmette mensen aan het reizen zijn.

Om zicht op de pandemie te houden, is het nog altijd belangrijk dat een positieve uitslag wordt doorgegeven aan de GGD. De GGD kan dan een bron- en contactonderzoek starten.

Zelftesten

Fabrikanten kunnen sinds 4 maart een tijdelijke ontheffing aanvragen voor gebruik van een CE-gemarkeerde antigeensneltest als zelftest.

Op Rijksoverheid.nl is te zien voor welke testen een ontheffing is verleend. Normaal gesproken is voor een zelftest een aparte CE-markering nodig.

Het RIVM beoordeelt de aanvragen voor de tijdelijke ontheffing. Ook aan de IGJ wordt advies gevraagd in het ontheffingsproces. De Minister van VWS neemt een besluit over de ontheffingsaanvraag. 

Een van de vereisten voor een veilige en geschikte antigeensneltest als zelftest is een duidelijke gebruiksaanwijzing in het Nederlands. En er moet duidelijk in staan dat de gebruiker geen medische beslissingen mag nemen zonder eerst zijn of haar arts te raadplegen. De uitgebreide voorwaarden voor de ontheffing zijn te lezen op Rijksoverheid.nl.

In sommige ons omringende landen zijn al wel sneltesten goedgekeurd voor gebruik als zelftest. Voor het verlenen van een ontheffing kunnen landen zelf de voorwaarden vaststellen. De voorwaarden voor ontheffing zijn in Nederland dan ook anders dan in bijvoorbeeld Oostenrijk en Duitsland. 

Waar kun je zelf op letten als je een test wilt kopen?

Zelftesten zijn per stuk verpakt, met alle benodigde materialen. Het woord zelftest staat duidelijk zichtbaar op de verpakking. Het woord sneltest alleen is niet voldoende. Ook staat er een CE-tekentje op de verpakking. Er moet een goede Nederlandse gebruiksaanwijzing bijgevoegd zijn. In die gebruiksaanwijzing staat duidelijk wat voor een test het is, wat het resultaat betekent en wat de gebruiker bij een positieve of negatieve uitkomst moet doen.

Welke testen een ontheffing hebben gekregen is te vinden op Rijksoverheid.nl. Wie denkt dat een test (mogelijk) niet aan de ontheffingsvoorwaarden voldoet of denkt dat de test een onveilig product is, kan dit melden. De inspectie heeft daarbij een duidelijke productnaam nodig. Ook een foto van de verpakking en/of gebruiksaanwijzing heeft toegevoegde waarde.

Thuisafnameset

Bij een thuisafnameset (ook wel zelfafnameset) krijgt de gebruiker een setje opgestuurd dat geschikt is om lichaamsmateriaal af te nemen voor de coronatest. Dit zal meestal bestaan uit een swab (een soort wattenstaafje) en een verpakking om de swab op te sturen naar een laboratorium. De gebruiker doet zelf de afname en stuurt de swab met het materiaal op. De uitslag volgt later. De test die gebruikt wordt kan zowel een antigeensneltest zijn als een PCR-test.

Niet alle coronatesten zijn geschikt of gevalideerd voor zelfafname. Sommige coronatesten moeten met een specifieke swab worden gebruikt. Het is de verantwoordelijkheid van het laboratorium dat de test op het lichaamsmateriaal uitvoert om te controleren of de afnameset passend is bij de gebruikte test. Gebruikers kunnen dit niet zelf controleren, zij hebben alleen de gebruiksaanwijzing van de afnameset.

Deze vorm van testen is bijvoorbeeld geschikt voor mensen die reizen zoveel mogelijk willen vermijden en in staat zijn de test bij zichzelf uit te voeren.

Test aan huis

Bij een test aan huis komt er iemand thuis de monstername voor de coronatest doen. De zorgaanbieder is er verantwoordelijk voor dat de monstername op de juiste manier en veilig gebeurt en dat er een geschikte test wordt gebruikt. Of degene die de test komt afnemen de uitslag meteen kan geven hangt af van de gebruikte test. Het resultaat van een antigeensneltest kan ter plekke worden gegeven. Bij een test waarvoor laboratoriumonderzoek noodzakelijk is zal de uitslag op zich laten wachten, omdat het lichaamsmateriaal eerst opgestuurd moet worden.

Deze vorm van testen in eigen huis is bijvoorbeeld geschikt voor mensen die aan huis gebonden zijn en/of thuiszorg ontvangen.

Deze pagina is voor het laatst geactualiseerd op 25 maart 2021.

©IGJ