Goed bestuur en integere bedrijfsvoering

De cultuur in een organisatie en gedrag van werknemers hebben veel invloed op de kwaliteit van zorg. Bestuurders hebben daarbij een sturende rol en een voorbeeldfunctie. Daarom is goed bestuur nodig zodat zorgverleners goede en veilige zorg verlenen. Het zorgt voor een open en veilig werkklimaat. Daarin voelen zorgverleners zich vrij om zich kwetsbaar op te stellen. En hun dilemma’s en ervaringen met goede en minder goede zorg te bespreken. Zo hebben ze de kans om te leren en te verbeteren.

Raad van toezicht bij bestuursgesprekken

Daarom hebben de IGJ en NZa het kader Toezicht op Goed Bestuur geschreven. Daarmee kijken wij naar vragen als: Heeft het bestuur zicht op de staat van de eigen organisatie? Weet het bestuur waar zich risico’s voordoen en welke thema’s aandacht nodig hebben? Heeft de raad van bestuur aandacht voor de cultuur binnen de organisatie?

Om daar zicht op te krijgen, hebben we in 2018 veel bestuursgesprekken gevoerd. Nieuw was dat we daarbij ook de interne toezichthouder uitnodigden (raad van toezicht/raad van commissarissen). We zien dat die aanwezigheid meer resultaat oplevert. De meeste interne toezichthouders nemen hun verantwoordelijkheid. Ze vragen zich af of zij misschien iets hebben laten liggen en pakken problemen aan. Daarnaast zien wij dat kwaliteit en veiligheid meer aandacht krijgen van het bestuur en de raad van toezicht.

Integere bedrijfsvoering

Er is een verband tussen de bedrijfsvoering van een instelling en de kwaliteit en veiligheid van zorg die daar wordt gegeven. De soms erg ingewikkelde financiële organisatie van zorgaanbieders, vraagt om specifieke (toezicht)expertise. Daarom zijn we in 2018 begonnen met een programma voor integere bedrijfsvoering. We hebben risico-indicatoren ontwikkeld en een basisrisicoprofiel voor sectoren en ondernemingen.

Samenwerking met NZa

NZa en IGJ delen steeds vaker signalen over niet-integere bedrijfsvoering bij zorgaanbieders. Juist door het verband tussen bedrijfsvoering en kwaliteit van zorg. Regelmatig kiezen we daarna voor een gezamenlijke aanpak. Dat is nuttig voor toezichthouders en voor aanbieders.

We kijken bijvoorbeeld meer naar de besturing als geheel: naar kwaliteit en veiligheid, en naar de bedrijfsvoering. Daardoor hebben we gezien dat bedrijfsvoering en kwaliteit van zorg inderdaad een nauwe relatie hebben. Uit onderzoeken naar de integriteit van de bedrijfsvoering, waarbij NZa en IGJ nauw samen hebben gewerkt, leerden we ook de het handhavingsinstrumentarium van de IGJ op dit terrein zijn beperkingen kent. Samen met de NZa hebben wij de minister geadviseerd de wet- en regelgeving rond de integere bedrijfsvoering van zorgaanbieders aan te scherpen.

We zagen ook dat in de ene sector meer aandacht nodig is voor de bedrijfsvoering dan in de andere. Die kennis gebruiken we in ons risicogestuurd toezicht.

Vertrouwen

Zorginstellingen hebben een maatschappelijke verantwoordelijkheid. Zorg moet goed zijn, veilig, toegankelijk en betaalbaar. Integer gedrag van zorgbestuurders versterkt het vertrouwen van burgers in de zorg. Het interne toezicht moet dat bewaken. Als dat onvoldoende of niet gebeurt, dan spreken wij de raad van toezicht daar op aan.

>Terug naar de inhoudsopgave Terugblik 2018