weblogberichten

Goede zorg moet, ook met e-health

Als de toezichthouder zich met e-health gaat bemoeien, dan smoort dat toch innovatie in de kiem? Johan Krijgsman, coördinerend inspecteur e-health bij de Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd (IGJ) betoogt waarom de toezichthouder juist nodig is.

Johan Krijgsman, inspecteur medische technologie

E-health is in de zorg allang geen nieuwtje meer. Het lijkt soms wel of iedereen ermee bezig is. Overal duiken patiëntportalen op. Sommige ziekenhuizen monitoren een deel van hun patiënten op afstand. Die hoeven daardoor minder vaak op de polikliniek hoeven te verschijnen. Cliënten in de gehandicaptenzorg en ouderenzorg hebben beeldcontact met hulpverleners.

Het is mooi om te zien, zoveel enthousiasme om te vernieuwen. Om patiënten meer mogelijkheden te bieden. Moeten we ons daar als toezichthouder wel mee willen bemoeien? Slaan we al die prachtige ontwikkelingen niet dood als we daar al te kritisch naar gaan kijken? Durven mensen dan nog wel te vernieuwen? Smoren we innovatie in de kiem? Ik denk het niet.

Nieuw is niet automatisch goed

Want ondanks al het enthousiasme over e-health, zijn er ook zorgen. Zitten er geen fouten in al die medische apps? Kan zo’n EPD ook gegijzeld worden? Blijft er niet een groep minder digitaal onderlegde patiënten in de kou staan? Let de dokter op afstand wel goed op? En heeft hij nog wel overzicht? Nieuw is niet automatisch goed. Kun je als patiënt die nieuwe toestanden wel vertrouwen?

Moeten we ons daar als toezichthouder wel mee willen bemoeien? Slaan we al die prachtige ontwikkelingen niet dood als we daar al te kritisch naar gaan kijken?

Het draait om vertrouwen

Vertrouwen, daar draait het om. Want zonder vertrouwen zullen de meeste initiatieven niet aanslaan. Vertrouwen dat je gegevens veilig zijn. Vertrouwen dat apparatuur veilig is en goed werkt. Dat zorgverleners weten hoe ze moeten omgaan met e-health-producten. Dat er iemand antwoordt op je e-consult. Vertrouwen dat er bij zorg op afstand iemand oplet, daar in de verte.

Verantwoordelijkheid nemen

Voorwaarde voor dat vertrouwen is dat mensen hun verantwoordelijkheid nemen. De maker van een e-health-toepassing moet zorgen voor een goed en veilig product. En van een zorgaanbieder verwachten we goede en veilige zorg, ook als dat via e-health gebeurt. Die verantwoordelijkheden hebben we met elkaar geregeld in wetten, zoals de Wet op de medische hulpmiddelen en de Wet kwaliteit, klachten en geschillen zorg (Wkkgz). En verder uitgewerkt in allerlei normen en handreikingen.

De rol van de fabrikant

Maak je een e-health-product, zoals een medische app, bedoeld om te helpen bij diagnose of behandeling? Dan moeten patiënten erop kunnen rekenen dat je als fabrikant de risico’s systematisch in kaart hebt gebracht. En ze zoveel mogelijk hebt weggenomen. Dat je je product fatsoenlijk hebt getest is en de resultaten goed hebt vastgelegd. Dat je actief nagaat wat de ervaringen zijn met je product in de praktijk. En naar aanleiding daarvan maatregelen treft als daar aanleiding voor is.

Dit zijn voorbeelden van de eisen die de Wet op de medische hulpmiddelen aan fabrikanten stelt. Het zijn verplichte voorwaarden voor het kunnen aanbrengen van een CE-markering. Geen vinklijstjes, maar reële verwachtingen over productveiligheid. 

De rol van de zorgaanbieder

Zet je als zorgaanbieder e-health in? Dan mogen patiënten erop vertrouwen dat dit gebeurt vanuit een visie op de rol van e-health in het zorgproces. Zijn de doelen in beeld? Is nagegaan voor welke patiëntgroepen een toepassing geschikt is? Zijn risico’s in kaart gebracht? Zijn de zorgprocessen aangepast op de nieuwe werkwijze en zijn zorgverleners voldoende getraind? Is de informatiebeveiliging op orde? Dit zijn zaken die volgen uit de plicht van de zorgaanbieder om goede zorg aan te bieden.

De rol van de patiënt

Als patiënt moet je er op kunnen vertrouwen dat fabrikanten en zorgaanbieders hun verantwoordelijkheid nemen. Maar je kunt natuurlijk ook zelf wat doen. Blijf kritisch. Kijk bijvoorbeeld of de leverancier van een medische app duidelijke informatie heeft verstrekt. Is helder wie de leverancier is, waar de app voor bedoeld is en waarvoor niet? Is duidelijk wat er met de gegevens gebeurt? Is er onderzoek gedaan met de app? Heeft de app goede reviews in de app store of op betrouwbare websites? Probeer jezelf dus goed te informeren en gebruik geen producten waar je twijfels over hebt.

De rol van de toezichthouder

Als IGJ houden we toezicht op fabrikanten van e-healthproducten, voor zover het om medische hulpmiddelen gaat. Ook houden we toezicht op het toepassen van e-health door zorgaanbieders. Daarbij werken we vanuit een houding van gezond vertrouwen. We gaan ervan uit dat fabrikanten veilige producten willen leveren. Dat zorgaanbieders vernieuwingen op een verantwoorde manier willen invoeren.

Daarbij willen we wel zien dat zij hun verantwoordelijkheid nemen. Zijn de risico’s echt in beeld? Is de veiligheid echt geborgd? Zodat de patiënt uiteindelijk kan vertrouwen op goede zorg, ook met e-health. Dat is geen rem op innovatie. Dat is meebouwen aan het vertrouwen dat nodig is, wil e-health zijn plaats in de zorg blijvend innemen.

Reactie toevoegen

U kunt hier een reactie plaatsen. Ongepaste reacties worden niet geplaatst. Uw reactie mag maximaal 2000 karakters tellen.

Uw reactie mag maximaal 2000 karakters lang zijn.

Reacties

Er zijn nu geen reacties gepubliceerd.