Inspectie: ook tijdens coronacrisis moet goede en veilige zorg voorop staan

Overvolle IC’s in ziekenhuizen, eenzame bewoners in verpleeghuizen. Dagbesteding die stil viel in de gehandicaptenzorg en de jeugdhulp. Contact alleen via beeldbellen. Tekorten aan persoonlijke beschermingsmiddelen en testcapaciteit, dreigende tekorten aan geneesmiddelen. Het is allemaal uitvoerig beschreven en onderzocht. De impact van het coronavirus en de maatregelen op de zorg en jeugdhulp is groot. Hoe groot, wordt duidelijk uit een voortgangsrapportage van de Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd (IGJ).

In de rapportage ‘Goede gezondheidszorg en jeugdhulp, ook tijdens de coronacrisis’ doet de inspectie een beroep op alle betrokkenen ook tijdens de crisis goede en veilige zorg te blijven bieden.
De inspectie belicht tien thema’s om cliënten en patiënten in de zorg tijdens de coronacrisis nog beter te helpen.

Tien aandachtspunten om de zorg en jeugdhulp beter te maken en medicijnen en medisch-technologische producten beschikbaar te houden. Onder meer: blijvende aandacht voor infectiepreventie, duidelijkheid over persoonlijke beschermingsmiddelen, voldoende, snel en betrouwbaar kunnen testen, genoeg veilige geneesmiddelen. En daarnaast vooral aandacht voor mensen in kwetsbare situaties, het door laten gaan van de zorg en meer zeggenschap voor cliënten en patiënten.

Veel gehoord en gezien

De inspectie hield vanaf maart nauw contact met alle zorgorganisaties, zorgverleners en patiënten- en cliëntenorganisaties. Het Meldpunt voor professionals en het Landelijk Meldpunt Zorg voor patiënten, cliënten, familie en andere betrokkenen hebben zeer uiteenlopende vragen en klachten beantwoord.

Door al deze contacten heeft de inspectie gehoord en gezien wat er sinds de uitbraak van het coronavirus in het gehele zorgveld gebeurde en welke gevolgen dit had voor de zorg en jeugdhulp, en voor cliënten, patiënten en hun familieleden. Dit is steeds gedeeld met het zorgveld, de media, de Tweede Kamer en het ministerie van VWS.

Patiënten, cliënten en hun omgeving centraal

Uit de vele contacten komt een indringend beeld naar voren. Er kwamen signalen dat - naast zorgverleners - ook veel mantelzorgers op hun tandvlees liepen. Met name mantelzorgers van mensen met dementie of mensen met een verstandelijke beperking, en ouders met kinderen in de jeugdhulp, als dagbesteding of begeleiding was weggevallen. Angst en schuldgevoel, onzekerheid en boosheid was het gevolg. Ook het gebrek aan persoonlijke beschermingsmiddelen heeft voor veel onrust gezorgd. Organisaties van patiënten en cliënten willen eerder en meer betrokken worden bij het bepalen van het beleid en de maatregelen van organisaties. Dat past bij de oproep van de inspectie: ook tijdens de crisis goede en veilige zorg blijven bieden.

Rol inspectie

Ook kijkt de inspectie naar zichzelf. De belangrijkste lessen die de inspectie heeft getrokken, is dat het belangrijk is om in een gezondheidscrisis zichtbaar te blijven, zich uit te spreken over de kwaliteit van de zorg en jeugdhulp en gericht te kijken naar de onderlinge relaties en samenwerking tussen zorgaanbieders, sectoren en andere zaken die invloed hebben op de uiteindelijke kwaliteit van de zorg en de jeugdhulp.